Każdy z nas chciałby żyć długo i w dobrym zdrowiu a to co jemy ma na to zasadniczy wpływ. Dlatego zastanawiamy się co wybrać, jakie produkty spożywać, z jakiego źródła powinny one pochodzić. Alternatywą dla wielu może być żywność ekologiczna.
b_472_316_16777215_00_images_re3.jpg

Żywność ekologiczna jest uzyskiwana z produktów, które wytwarzane są w systemie gospodarstw ekologicznych, w których nie stosuje się nawozów sztucznych, pestycydów, regulatorów wzrostu, antybiotyków. W takim gospodarstwie prowadzona jest kontrola sposobu produkcji, co potwierdzone jest odpowiednim atestem. Od surowców ekologicznych oczekuje się wyższej jakości odżywczej i zdrowotnej- czy potwierdzają to badania?

Wiele danych świadczy o mniejszej zawartości azotanów i azotynów w produktach rolnych uprawianych ekologicznie w porównaniu z konwencjonalnymi (tab.1). Można stwierdzić, że metody ekologiczne pozwalają zmniejszyć dostarczanie tych związków do naszego organizmu o 50%.

Tab.1. Zawartość azotanów w produktach konwencjonalnych i ekologicznych.

Gatunek rośliny

Produkty konwencjonalne-

średnia zawartość mg NaNO3/kg świeżej masy

Produkty ekologiczne-

średnia zawartość mg NaNO3/kg świeżej masy

Pietruszka- korzeń

383

234

Marchew

293

154

Ziemniaki

203

145

Burak ćwikłowy

2255

932

Rzepa

928

147

Z badań przeprowadzonych w Niemczech i Szwajcarii porównujących zawartość pestycydów w produktach konwencjonalnych i ekologicznych wynikało, że owoce i warzywa z ekologicznych upraw były prawie całkowicie wolne od pozostałości pestycydów, zaś z upraw konwencjonalnych zawierały pestycydy w około 50% próbek, a w 3-6% próbek były to zawartości przekraczające dopuszczalne normy. Badania francuskie wykazały, że wraz ze wzrostem udziału żywności produkowanej metodami ekologicznymi w diecie (nawet już od 25% ich udziału w codziennym pożywieniu), wyraźnie zmniejsza się zawartość pozostałości pestycydów w mleku karmiących matek.

W badaniach nie stwierdza się wyraźnych różnic w zawartości metali ciężkich między surowcami ekologicznymi i konwencjonalnymi.

Ekoprodukty zawierają więcej substancji odżywczych niż te produkowane w sposób konwencjonalny. Obliczono, że jeśli przyjąć średnią zawartość witaminy C dla ziemniaków i różnych warzyw konwencjonalnych jako 100%, to w surowcach ekologicznych stwierdza się przeciętnie o 36% więcej tej witaminy. W mleku ekologicznym stwierdzono większą zawartość witaminy B2, zaś marchew ekologiczna zawierała więcej witaminy B1. Wyraźnie więcej witamin z grupy B- tiaminy (B1), ryboflawiny (B2) oraz niacyny, czyli kwasu nikotynowego wykazano w pszennym i żytnim chlebie ze zbóż ekologicznych.

Badania wykazały większą zawartość cukrów ogółem w ekologicznych burakach cukrowych, ziemniakach, wiśniach, czarnych porzeczkach, szpinaku, kapuście włoskiej, marchwi oraz burakach ćwikłowych.

b_280_373_16777215_00_images_re4.jpg

Zachodnioeuropejskie badania często wykazywały wyższe poziomy składników mineralnych w warzywach i owocach z gospodarstw ekologicznych. Więcej żelaza stwierdzono w wiśniach, czarnych porzeczkach, szpinaku, kapuście włoskiej i marchwi, a nawet chlebie ekologicznym. Stosunkowo więcej magnezu zawierała kapusta włoska, marchew, ziemniaki, pory, sałata, czarne porzeczki produkowane metodami ekologicznymi. Stwierdzono też więcej fosforu w ekologicznych ziemniakach, selerze, wiśniach, marchwi, kapuście włoskiej, szpinaku a także czarnych porzeczkach. Badania wykazały więcej potasu w ekoproduktach: marchwi, ziemniakach, szpinaku, kapuście włoskiej oraz chlebie. Znaleziono więcej wapnia w ekologicznym mleku, wiśniach, czarnych porzeczkach, szpinaku, kapuście włoskiej, marchwi i ziemniakach.

Ekologiczne produkty mają wyraźniejszy zapach i smak, mają bardziej zwartą konsystencję z powodu wyższej zawartości suchej masy. Warzywa, ziemniaki i owoce z produkcji ekologicznej lepiej się przechowują- wykazują wyraźnie mniejsze ubytki masy spowodowane transpiracją, gniciem i rozkładem. Spowodowane może to być wyższą zawartością suchej masy, związków mineralnych i cukrów ogółem.

Badano także jakość ekologicznych produktów zwierzęcych. Mleko produkowane przez krowy w systemie ekologicznym w porównaniu z mlekiem od krów z chowu konwencjonalnego zawiera więcej suchej masy, tłuszczu, wapnia i witaminy C, ma także z reguły wyższy poziom CLA (sprzężonego kwasu linoleinowego), który jak sugerują badania ma właściwości przeciwnowotworowe, przeciwmiażdżycowe oraz zdolność modulowania systemu odporności. Mleko takie zawiera mniej komórek somatycznych, które w znacznej zawartości wskazują na możliwość zapalenia wymienia u krowy, niestety często zawiera więcej bakterii z grupy Coli, co spowodowane może być gorszymi warunkami higienicznymi podczas udoju.

Porównywano również jakość mięsa od zwierząt z chowu ekologicznego i konwencjonalnego. Badania te wykazały, że wołowina i cielęcina z ekologicznie chowanego bydła zawiera znacznie wyższy poziom wielonienasyconych kwasów tłuszczowych. Kurczęta z chowu ekologicznego mają w tuszkach wyższą zawartość mięsa i niższą zawartość tłuszczu odwłokowego. Tuczniki chowane i żywione ekologicznie mają wyższą zawartość tłuszczu międzymięśniowego, niższe końcowe pH szynki i polędwicy, a także czerwieńsze mięso. Ekologiczna wieprzowina ma wyższe straty wyciekowe, ale niższe straty podczas gotowania niż wieprzowina konwencjonalna.

b_304_241_16777215_00_images_re5.jpg

Przeprowadzono także szereg badań, których przedmiotem był wpływ żywienia paszą z produkcji ekologicznej i konwencjonalnej na witalność życiową małych zwierząt. Wyniki tych badań wyraźnie wykazują, że zwierzęta żywione paszą z produkcji ekologicznej mają lepsze wskaźniki płodności: większą liczbę jaj, więcej zapłodnień; wykazują lepsze długoterminowe wskaźniki płodności w ciągu kolejnych trzech generacji: wyższy wskaźnik ciężarności, więcej embrionów, większa masę noworodków, niższą śmiertelność prenatalną; nowo narodzone zwierzęta są zdrowsze: mają większy przyrost masy i niższą śmiertelność.

Można zatem wnioskować, że pasze produkowane ekologicznie wywierają korzystny wpływ na zdrowie zwierząt.

Na podstawie przytoczonych badań można stwierdzić, że żywność ekologiczna ma większe walory odżywcze w porównaniu do konwencjonalnej- zawiera mniej azotynów i azotanów oraz pozostałości pestycydów, natomiast więcej witamin oraz składników mineralnych. Jednak dobrze byłoby aby pochodziła ona z pewnego, sprawdzonego źródła.

Na podstawie materiałów autorstwa Ewy Rembiałkowskiej- pracownika naukowego SGGW